คุ้มขุนแผน

คุ้มขุนแผน

สถานที่ : พระนครศรีอยุธยา

หมวดหมู่ : สถานที่เเนะนำ

ข้อมูลโดย : Admin

add-mykalenda

การเดินทาง :

หากมาจากกรุงเทพฯ เข้าตัวเมืองอยุธยาแล้วให้ข้ามสะพานสมเด็จพระนเรศวรมหาราช ตรงไปจนถึงศาลากลางจังหวัดหลังเดิมจะเห็นสามแยกแล้วเลี้ยวขวาตรงไปไม่ไกลนักจะเห็นคุ้มขุนแผนอยู่ทางซ้ายมือ

 

รายละเอียด :

ตั้งอยู่ที่ถนนป่าโทน เป็นตัวอย่างของหมู่เรือนไทยภาคกลาง ในรูปแบบเรือนคหบดีไทยสมัยโบราณ เดิมเป็นจวนสมุหเทศาภิบาล มณฑลกรุงเก่า พลตรีพระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมขุนมรุพงศ์สิริพัฒน์ทรงสร้างขึ้นในปีพ.ศ.2437 ที่เกาะลอยบริเวณสะพานเกลือซึ่งอยู่ตรงข้ามกับที่ว่าการมณฑล ต่อมาในราวปีพ.ศ. 2483 ปรีดี พนมยงค์นายรัฐบุรุษอาวุโสได้ย้ายจวนหลังนี้มาสร้างในบริเวณคุกนครบาลเก่าของพระนครศรีอยุธยา พร้อมทั้งสร้างเรือนไทยเพิ่มขึ้นอีกในปี พ.ศ.2499 และให้ชื่อเรือนไทยนี้ว่าคุ้มขุนแผน ซึ่งเชื่อกันว่าขุนแผนเคยต้องโทษอยู่ในคุกแห่งนี้

สถานที่ที่เกี่ยวพันกับวรรณกรรมเรื่องนี้ หากแต่เป็นรูปแบบเรือนคหบดีไทยสมัยโบราณ อาจจะมีการสันนิษฐานกันเท่านั้นว่าที่นี่เป็นสถานที่จองจำขุนแผนในคุกที่นี่ แต่ก็มิได้มีการยืนยันกันแน่ชัดลงไป คุ้มขุนแผนได้ถูกสร้างขึ้นในปี พศ 2437 เป็นเรือนไทยทรงโบราณ มีอยู่ 5 หลัง อยู่กลางเกาะทางด้านใต้วิหารพระมงคลบพิตรหันหน้าสู่ถนนศรีสรรเพชญ์ และถนนป่าตอง ในตำบลประตูชัย สร้างไว้เพื่อให้ชนรุ่นหลังได้เห็นและศึกษารูปบ้านไทยในชนบทสมัยโบราณ ทั้งจะเห็นว่าก่อนนั้นจัดบ้านอย่างไร

เป็นเรือนไทยทรงโบราณ มีอยู่ 5 หลัง อยู่กลางเกาะทางด้านใต้วิหารพระมงคลบพิตร หันหน้าสู่ถนนศรีสรรเพชญ์ และถนนป่าตอง ในตำบลประตูชัย สร้างไว้เพื่อให้ชนรุ่นหลังได้เห็น และศึกษารูปบ้านไทยในชนบทสมัยโบราณ ทั้งจะเห็นว่าก่อนนั้นจัดบ้านอย่างไร เช่น เรือนเอก เรือนโท หอพระ หอเครื่อง หอนั่ง ครัวไฟ ซึ่งนับวันรูปบ้านไทย โบราณแทบจะหมดไป

ลักษณะเรือนไทยมีโครงสร้างแบบเสาและคาน ซึ่งถ่ายน้ำหนักมาจากหลังคาลงพื้น โดยผ่านเสาลงสู่ฐานราก เสาบ้านมีลักษณะสอบเข้าเพื่อให้เรือนไทยไม่ให้ทรุดตัวได้ง่าย เนื่องจากฤดูน้ำหลาก พื้นดินจะ เป็นโคลนตม

ส่วนพื้นที่โล่งใต้เรือนไทยเรียกว่าบริเวณ ใต้ถุน โดยแต่เดิมบริเวณใต้ถุน บ้านจะถูกปล่อยไว้มิได้ใช้ประโยชน์อย่างเต็มที่อาจเป็นที่สำหรับเก็บอุปกรณ์หรือเป็นที่ใช้ทำหัตถกรรม เช่น จักสาน ทอผ้าทอหูก ซึ่งจะทำนอกฤดูเก็บเกี่ยว

การวางผังของเรือนไทยโบราณทั่วไป เนื่องจากวางเรือน ยืนตามตะวันเป็นหลัก และวางเหลื่อมเยื้องกันเพื่อรับลมและเลี่ยงการรับแดด

หลังคาทรงจั่วสูงชายคายื่นยาว หลังคาของเรือนไทยเป็นแบบนี้ ใช้ไม้ทำโครง ถ้าเป็นชาวบ้านธรรมดา จะใช้จาก แฝกหรือกระเบื้องดินเผาเป็นวัสดุมุงหลังคา วัสดุเหล่านี้ต้องใช้วิธีมุงตามระดับองศาที่สูงชันมาก น้ำฝนจึงจะไหลได้เร็ว ไม่รั่ว การทำหลังคา ทรงสูงนี้ มีผลช่วยบรรเทาความร้อนที่จะถ่ายเทลงมายังส่วนล่าง

คุ้มขุนแผน-2   คุ้มขุนแผน-3   คุ้มขุนแผน-4   คุ้มขุนแผน-5   คุ้มขุนแผน-6   คุ้มขุนแผน-7   คุ้มขุนแผน-8   คุ้มขุนแผน-9   คุ้มขุนแผน-10